Η Νίκη Σταύρου είναι πνευματική δικαιούχος του έργου του Νίκου Καζαντζάκη. Νονά και θετή γιαγιά της ήταν η Ελένη Καζαντζάκη, δεύτερη σύζυγος του κρητικού διανοητή. Μεγαλώνοντας σε ένα περιβάλλον καζαντζακικό ήταν μοιραίο για τη Νίκη να στραφεί στα έργα του Νίκου Καζαντζάκη και εν τέλει να αναλάβει τα ηνία των Εκδόσεων Καζαντζάκη.

Τι είναι εκείνο που θυμάσαι πιο πολύ από την Ελένη Καζαντζάκη;

Τη δύναμή της, την καλοσύνη της. Όταν ερχόταν τα καλοκαίρια στο σπίτι μας στη Βούλα για διακοπές, εφορμούσαμε κάθε απόγευμα, βρίσκαμε τις αγέλες με τα δεκάδες αδέσποτα σκυλιά, τους βάζαμε νερό, τα ταΐζαμε και τους βγάζαμε τα τσιμπούρια! Γυρνάγαμε αργά το βράδυ και η μητέρα μου με άρπαζε αγχωμένη και μ’ έβαζε κατευθείαν στο μπάνιο. Στα αδεσποτάκια έδινε ανθρώπινα ονόματα. Όταν έφευγε για Γενεύη, μου έστελνε κάρτες με ζωάκια και ρωτούσε: «Είναι καλύτερα το πόδι της Μαρίας; Έφαγε καλά ο Τειρεσίας;». Και, βέβαια, το ότι είμαι ζωντανή σήμερα το χρωστώ σε εκείνη, γιατί η νονά μου μας έσωσε στην Τουρκική Εισβολή στην Κύπρο. Δυστυχώς εκείνο το πρωινό μάς βρήκε στο σημείο απόβασης των Τούρκων στο Πέντε Μίλι της Κερύνειας, εμένα μωρό, τη μητέρα μου, και την Αγγέλα που με πρόσεχε. Μέσα στον πανικό των πολυβόλων και των ουρλιαχτών της Εισβολής, η νονά μου προχωρούσε μπροστά, με σταθερό βήμα, κρατώντας ψηλά το ελβετικό της διαβατήριο, φωνάζοντας στα γαλλικά και η μητέρα μου με εμένα στην αγκαλιά και την Αγγέλα να περπατάνε από πίσω, προστατευμένες μόνο από το σώμα της. Σιγά σιγά μας έφτασε στο σημείο απ’ όπου φεύγανε τα ελικόπτερα από τις αγγλικές βάσεις που διέσωζαν τους ξένους υπηκόους (η Εισβολή έγινε σε τουριστική περίοδο!) κι έτσι σωθήκαμε. Κοίταζες αυτή τη γυναίκα και σου ερχόταν να πεις αυτό που έγραψε ο Καζαντζάκης για τον Ζορμπά: «Άνθρωποι σαν αυτήν θα ’πρεπε να ζουν χίλια χρόνια».

Πώς αποφάσισες να φιλοξενείς μια οκταμελή οικογένεια σκυλιών στο σπίτι σου;

Όπως τα περισσότερα στη ζωή, όλα άρχισαν από ένα μικρούλι έμψυχο «πραγματάκι», την Μπένζαμιν. Μετά μας χάρισαν κι ένα άλλο γιορκάκι, για να κάνει παρέα στην Μπένζαμιν, τον Σάμι. Η Μπένζαμιν και ο Σάμι κάνανε πολύ καλή παρέα. Δύο γέννες μετά, έχουμε οκτώ γιόρκι, μια μικρή αγέλη με τις ιεραρχίες της, τις φιλίες και τις ζήλιες της – και τέτοια αγάπη και χαρά που πολλές φορές τσιμπιέμαι για να δω αν ζω ένα όνειρο. Πρέπει να σας πω ότι η Μπένζαμιν και ο γιος της, ο Άρθουρ (όχι τόσο ο Σάμι), είναι πολύ φιλόζωα σκυλάκια, γιατί πάμε μαζί κάθε απόγευμα και ταΐζουμε περίπου εξήντα αδεσποτάκια γύρω γύρω στην Αθήνα και στο Λυκαβηττό. Γιατί τα κράτησα όλα; Επειδή γεννήθηκαν στη θέρμη και αγάπη του σπιτιού μας και δεν ήθελα με τίποτα να τα αφαιρέσω από κάπου που γνωρίζω καλά πως θα είναι ασφαλή πάντα. Σε αυτό το σημείο ας μην παραλείψω να ευχαριστήσω τους υπέρκαλους γείτονές μου για ευνόητους λόγους.

Διαβάστε όλη τη συνέντευξη στο People, που κυκλοφορεί μαζί με το Έθνος της Κυριακής.